Đái tháo đường – Căn bệnh thế kỷ (13/08/2019 03:13 PM)
Đái tháo đường đang là căn bệnh phổ biến trên toàn Thế giới, với mức độ gia tăng nhanh. Bệnh nằm trong số 10 nguyên nhân gây tử vong và tàn phế hàng đầu ở cả hai giới, gây ra các biến chứng nặng nề. Để Phòng, chống bệnh hiệu quả, mọi người dân cần sớm tầm soát, xác định sớm nguy cơ... Thạc sĩ, Bác sĩ Lê Anh Tú, Trưởng phòng Kế hoạch Tổng hợp, chỉ đạo tuyến Bệnh viện Nội tiết Nghệ An đã cuộc trao đổi cùng phóng viên.

PV: Bác sĩ có thể cho biết căn nguyên của bệnh đái tháo đường? Các mức độ của bệnh đái tháo đường?

Thạc sĩ, Bác sĩ Lê Anh Tú: Bệnh Đái tháo đường là bệnh mãn tính, đặc trưng bởi các trường hợp chuyển hóa Glucose, có kèm theo hoặc không kèm theo các rối loạn lipid và protid. Nguyên nhân của nó là do thiếu hụt insulin và hoặc đề kháng insulin dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng ở mắt, thận, tim mạch, thần kinh.

Bệnh Đái tháo đường phân thành 4 loại cơ bản, gồm đái tháo đường type 1, type 2, đái tháo đường thai kỳ (xuất hiện trong quá trình mang thai) và các thể đái tháo đường đặc biệt khác (Khiếm khuyết chức năng tế bào beta, giảm hoạt tính của insulin do gen; Bệnh lý của tụy ngoại tiết; Do các bệnh Nội tiết khác; Nguyên nhân do thuốc hoặc hóa chất khác; Nguyên nhân do nhiễm trùng; Các thể ít gặp, các hội chứng về gen). Trong đó thường gặp là Đái tháo đường type 1 và type 2.


Bác sĩ Bệnh viện Nội tiết tư vấn và theo dõi ,khám sức khỏe cho bệnh nhân đái tháo đường


Đái tháo đường type 1 hay còn được gọi với cái tên bệnh tiểu đường. Nguyên nhân gây ra là do tế bào β tuyến tụy không sản xuất insulin. Bình thường, insulin có chức năng đưa glucose từ máu vào tế bào để cung cấp năng lượng cho cơ thể. Không có insulin, glucose sẽ tăng cao trong máu. Theo thời gian, glucose tăng cao trong máu sẽ gây ra các biến chứng nghiêm trọng về tim, mắt, thận, thần kinh, răng miệng… Bệnh đái tháo đường type 1 thường xảy ra ở trẻ em hoặc thanh niên nhưng cũng có thể xảy ra ở bất cứ lứa tuổi nào.

Bệnh Đái tháo đường type 2 không giống như tiểu đường type 1. Ở bệnh tiểu đường type 2, tuyến tụy vẫn hoạt động như bình thường, nhưng do một nguyên nhân nào đó các tế bào không thể sử dụng glucose trong máu làm nguồn năng lượng. Điều này sẽ dẫn đến lượng đường trong máu tăng cao và có thể gây tổn thương đến cơ thể bạn. 90% đến 95% bệnh nhân Đái tháo đường là mắc type 2. 


Xin bác sĩ cho biết mức độ nguy hiểm của bệnh đái tháo đường và các biến chứng của bệnh?

Thạc sĩ, Bác sĩ Lê Anh Tú: Đái tháo đường hiện tại là căn bệnh của thế kỷ, với mức độ phổ biến toàn toàn Thế giới, số người mắc bệnh gia tăng nhanh. Cho đến nay, y học vẫn chưa tìm ra loại thuốc để chữa khỏi căn bệnh. Vì thế người đã bị mắc bệnh phải chung sống suốt đời với thuốc dự phòng cũng như thực hiện chế độ thăm khám thường xuyên thông qua các cơ sở y tế. Bệnh nguy hiểm ở các biến chứng gây ra cho người mắc. Trong đó nguy cơ gây tử vong nhiều là các biến chứng về tim mạch. Ví dụ như:  đột quy tim, biến chứng về tai biến mạch máu não, nhồi máu cơ tim...

Biến chứng tiểu đường được chia làm hai loại mãn tính và cấp tính. Biến chứng mạn tính bao gồm: Biến chứng mắt (Đường huyết cao khiến hệ thống mao mạch ở đáy mắt bị tổn thương. Dần dần, thị lực của người mắc đái tháo đường có thể bị suy giảm hoặc tệ hơn, có thể dẫn đến mù lòa. Ngoài ra, những biến chứng về mắt như đục thủy tinh thể, tăng nhãn áp... cũng có thể xảy ra); biến chứng về tim mạch (các biến chứng về tim mạch như tăng mỡ máu, cao huyết áp, xơ động mạch ngoại vi gây tắc mạch là hệ lụy khó tránh của đái tháo đường); biến chứng về thần kinh (biến chứng xuất hiện sớm nhất và thường xuyên của đái tháo đường. Bao gồm các cảm giác đau, tê, nóng ở chân, nhịp tim và nhịp thở bất ổn định, hay tiết mồ hôi...); biến chứng về thận (Đường trong máu cao gây tổn thương đến vi mạch máu trong thận, từ đó suy giảm chức năng lọc của thận, thậm chí suy thận); biến chứng nhiễm trùng (đường trong máu cao là điều kiện thuận lợi để vi khuẩn phát triển và làm suy yếu hệ miễn dịch của cơ thể, gây nên nhiễm trùng ở nhiều vùng trên cơ thể).


Điều trị cho bệnh nhân đái tháo đường tại Bệnh viện Nội tiết Nghệ An


Biến chứng cấp tính bao gồm: Hạ đường huyết (khi lượng đường trong máu giảm đột ngột dưới mức cho phép. Nếu hạ đường huyết nặng, cần phải đi cấp cứu ngay để được xử lý kịp thời); hôn mê (Đường huyết quá cao có thể gây hôn mê đột ngột. Biến chứng này hay xảy ra đột ngột và cần phải được cấp cứu ngay lập tức).

Để phòng chống các biến chứng của bệnh ĐTĐ, bắt buộc các bệnh nhân phải đi tầm soát, điều trị ở các cơ sở y tế có đầy đủ trang thiết bị, vật tư y tế. Nếu chờ đến các triệu chứng mới tầm soát thì lúc này đến lức đó các biến chứng đã rất nặng nề.

 Mức độ phổ biến của bệnh Đái tháo đường ở Nghệ An là như thế nào? Chúng ta đã có những biện pháp nào để Phòng, chống bệnh? Những thách thức hiện nay là gì?

Thạc sĩ, Bác sĩ Lê Anh Tú: Theo thống kê ở Việt Nam chúng ta có gần 5 triệu bệnh nhân mắc bệnh đái tháo đường. Riêng ở Nghệ An có khoảng 8% dân số mắc bệnh đái tháo đường, tương đương 240 ngàn người, trong đó có khoảng có khoảng 100 ngàn người đã được quản lý điều trị. Số bệnh nhân bị bệnh đái tháo đường đến khám ngày càng tăng, đặc biệt là người trẻ dưới 40 tuổi, số người trẻ chiếm 3,5% (tức là 10 người/ngày, cách đây 4 -5 năm mới chỉ 1-2 người/ ngày). Bệnh đang tăng nhanh.

Ở Nghệ An, hoạt động phòng chống Bệnh Đái tháo đường bắt đầu được đẩy mạnh từ năm 2010 với Chương trình mục tiêu Quốc gia y tế. Hiện nay, hoạt động này đang được thực hiện theo Quyết định 1125/QĐ-TTg ngày 31/7/2017 của Tướng Chính phủ về Phê duyệt Chương trình mục tiêu y tế - dân số giai đoạn 2016-2020.

Với tư cách là cơ quan thường trực, tham mưu cho Sở Y tế, vừa trực tiếp triển khai và chỉ đạo các đơn vị y tế khác trong toàn tỉnh thực hiện Phòng, chống bệnh đái tháo đường... Thời gian qua, Bệnh viện Nội tiết Nghệ An đã triển khai nhiều hoạt động theo Quyết định 1125 bao gồm khám sàng lọc bệnh đái tháo đường; quản lý điều trị đái tháo đường và tư vấn các đối tượng tiền đái tháo đường; tập huấn, đào tạo nâng cao năng lực trình độ cho đội ngũ cán bộ làm công tác Dự án Phòng, chống Đái tháo đường và các bác sỹ điều trị bệnh Đái tháo đường ở tuyến dưới với đội ngũ giảng viên là các chuyên gia đầu ngành về Nội tiết - Đái tháo đường, tim mạch trong nước và quốc tế; chỉ đạo các đơn vị y tế tuyến huyện trong tỉnh thực hiện tốt công tác truyền thông thường xuyên theo đúng kế hoạch và mục tiêu hoạt động của Dự án phòng chống Đái tháo đường.


Bác sĩ đang khám cho bệnh nhân đái tháo đường tại Bệnh viện Nội tiết Nghệ An


Đã có nhiều thành tựu đã đạt được. Tuy nhiên nhìn chung công tác Phòng, chống Đái tháo đường ở Nghệ An đang gặp nhiều khó khăn, thách thức. Đó là: Tỉnh có diện tích rộng, dân số đông với 21 huyện, thành phố, thị xã. Tuy nhiên, kinh phí cấp cho hoạt động quá ít so với kế hoạch hoạt động trên địa bàn toàn tỉnh (trung bình 70 triệu đồng/năm). Do đó, hoạt động gặp nhiều khó khăn khi triển khai hoạt động, đặc biệt công tác sàng lọc cộng đồng, truyền thông, kiểm tra giám sát, chỉ đạo và hỗ trợ cho tuyến y tế cơ sở. Bên cạnh đó, cán bộ chuyên trách tuyến huyện có trình độ chuyên môn không được đồng đều, một số đơn vị còn luân phiên thay đổi cán bộ nên còn gặp khó khăn cho hoạt động. Hiện có tình trạng sao nhãng trong công tác phối hợp liên ngành giữa các đơn vị y tế tuyến dưới với các cấp ngành trong hoạt động phòng chống đái tháo đường....


Bác sĩ có khuyến cáo nào giúp người dân có thể Phòng, chống bệnh Đái tháo đường một cách có hiệu quả?

Thạc sĩ, Bác sĩ Lê Anh Tú:Như đã nói hiện nay có khoảng 50% bệnh nhân chưa biết mình mắc bệnh Đái tháo đường. Khi mọi người có các biểu hiện “ĂN NHIỀU, UỐNG NHIỀU, ĐÁI NHIỀU VÀ GẦY NHANH” thì cần phải nghĩ ngay đến Đái tháo đường. Ngoài ra, người có nguy cơ mắc cao là những người có bố, mẹ, anh, chị em ruột, con ruột bị mắc bệnh đái tháo đường; người béo phì, thừa cân, mắc bệnh mãn tính tăng huyết áp, bệnh lý tim mạch; phụ nữ sinh con lớn trên 3,6 kg và mắc bệnh đại tháo đường thai kỳ; người ít hoạt động thể lực; uống nhiều rượu, hút thuốc lá.

Để xác định có mắc bệnh hay không, mọi người cần phải đến các cơ sở y tế để thực hiện xét nghiệm máu, khám sức khỏe định kỳ 6 tháng/lần; đến cơ sở chuyên khoa để tầm soát biến chứng. Xác định yếu tố nguy cơ là việc nên làm, giúp mọi người sớm phòng tránh, chẩn đoán và điều trị bệnh đái tháo đường.

Khi được can thiệp y khoa kịp thời, người bệnh đái tháo đường không những đề phòng biến chứng, mà còn vui vẻ tận hưởng cuộc sống mới cùng căn bệnh này.


Thạc sĩ, Bác sĩ Lê Anh Tú trao đổi về Bệnh đái Tháo đường

 

Khuyến cáo phòng chống đái tháo đường:

1. Mỗi người dân cần có chế độ dinh dưỡng lành mạnh, duy trì cân nặng hợp lý, tăng cường vận động thể lực ít nhất 30 phút mỗi ngày, không hút thuốc và không lạm dụng rượu bia để dự phòng mắc đái tháo đường nói riêng cũng như các bệnh không lây nhiễm nói chung.

2. Thường xuyên đi kiểm tra sức khỏe và xét nghiệm đường máu tại các cơ sở y tế, đặc biệt người trên 40 tuổi, là biện pháp hiệu quả nhất để phát hiện bệnh sớm.

3.Người mắc bệnh vẫn có thể sống khỏe và có cuộc sống bình thường nếu được phát hiện sớm, tuân thủ việc dùng thuốc và thực hiện chế độ dinh dưỡng, vận động theo lời khuyên của thầy thuốc.

Xin cảm ơn Bác sĩ!

Thanh Hoa- Thành Chung  (thực hiện)



 |  Đầu trang
 
<<   <  1  2  3  4  5  6  7  8  9  10  ...  >  >>
 
 
 
 
 
 
Lịch làm việc
Skip portletPortlet Menu
 
 
 
 
 
 
 
 
Liên kết Website
Skip portletPortlet Menu
 
Thư viện ảnh
Skip portletPortlet Menu